KAVRAM NOTU


İİT ÜYESİ ÜLKELER ÜÇÜNCÜ ARABULUCULUK KONFERANSI

Etkin Arabuluculuk için Yeni Yaklaşımlar:

Kültürel Hassasiyetleri Gözeten Arabuluculuğun Rolü

1 Kasım 2019, İstanbul

Türkiye, İİT Genel Sekreterliği ve üye ülkelerle işbirliği içinde, Teşkilat’ın arabuluculuk kapasitesinin güçlendirilmesini teminen çaba sarfetmekte ve girişimlerde bulunmaktadır. Türkiye, bu kapsamda, 2017 ve 2018’de İstanbul’da İİT Üye Ülke toplantılarına evsahipliği yapmış; üye ülkeler bünyesinde yeni nesil arabulucuların yoğun bir eğitimden geçirilerek yetiştirilmesine yönelik Barış için Arabuluculuk Sertifika Programı’nı iki kez düzenlemiş; ve İİT Arabuluculuk Dostları Temas Grubu’nun kurulmasına öncülük edilmiştir. İİT Genel Sekreterliği’nin etkin desteği ile hayata geçirilen sözkonusu girişimler, İİT Bakanlar Konseyi’nin iki kararıyla desteklenmiş ve memnuniyetle karşılanmıştır. Bu doğrultuda, POL-53/45 ve POL-56/46 sayılı kararlar, önümüzdeki döneme dair somut bir gündem oluşturmuş, kültürel hassasiyetleri gözeten yaklaşımlara odaklanan bir Davranış İlkeleri Rehberi hazırlanmasını ve arabuluculuk toplantılarının devamını öngörmüştür.

Arabuluculuk alanında kültürel hassasiyetleri gözeten bir Davranış İlkeleri Rehberi hazırlanması düşüncesi, İstanbul’da gerçekleşen birinci ve ikinci İİT Üyesi Ülkeler Arabuluculuk Konferansları esnasında gündeme gelmiştir. Türkiye, POL-56/46 sayılı kararın hayata geçirilmesinin takibi ve Teşkilat bünyesinde bu konuda bir tartışmanın başlatılması amacıyla İİT Arabuluculuk Dostları Temas Grubu’na ilk taslağı sunmuştur. BM’nin Etkin Arabuluculuk Rehberi (2012) ve AGİT’in Yerel Arabuluculara Destek Raporu’ndan (2016) ilham alan sözkonusu belge, arabuluculuk süreçlerinde kültürün ve kültürel hassasiyetlerin oynayabileceği role dikkat çeken unsurlar barındırmış; kültürel boyutun en geniş şekilde ele alınmasının ve kültürel farklılıklara duyarlılık gösterilmesinin önemini vurgulamıştır. POL-53/45 ve POL-56/46 sayılı kararlar ve 27 Haziran 2019’da Cidde’de düzenlenen üçüncü İİT Arabuluculuk Dostları Temas Grubu Toplantısı kararları çerçevesinde, İslam Ülkeleri İstatistik, Ekonomik ve Sosyal Araştırma ve Eğitim Merkezi (SESRIC), Genel Sekreterlik’le işbirliği içinde, Eylül 2019’da Ankara’da bu konuda bir beyinfırtınası oturumu düzenlemiştir.

Bu çerçevede, İİT Genel Sekreterliği’yle işbirliği içinde düzenlenecek olan üçüncü İİT Üyesi Ülkeler Arabuluculuk Konferansı, Teşkilat’ın arabuluculuk kapasitesinin mevcut durumunu gözden geçirecek ve İİT Arabuluculuk Dostları Temas Grubu’nun üzerinde mutabık kaldığı Yol Haritası’nın uygulanması bağlamında kültürel hassasiyetleri gözeten arabuluculuk Davranış İlkeleri Rehberi’nin oluşum sürecine katkı sağlayacaktır.